Ауыл шаруашылық жануарларының бруцеллезі

Бруцеллез-жиі іш тастаумен және соңын ұстаумен, орхиттермен, өмір сүруге қабілетсіз төлдің тууымен және бедеулікпен байқалатын, бірақ көбінесе клиникалық белгілерсіз өтетін жануарлардың созылмалы жұқпалы ауруы. Бруцеллезбен адамдар да ауырады. Бруцеллезге үй жануарларының барлық түрлері сезімтал. Алайда, ауру қой, ешкі, ірі қара және шошқа арасында кең таралған.

Инфекция көзі ауру жануарлар болып табылады. Әсіресе, сыртқы ортаға көптеген бруцеллалар бөлінгенде аборт аса қауіпті . Қолайлы шаруашылықтарға жиі  ауру бақылау диагностикалық зерттеулерімен анықталмаған латентті ауырып жазылған жануарларды енгізу кезінде кіргізіледі. Әсіресе зарарланған буаз сиырлар, аналық қойлар мен ешкілер қауіпті.

Инкубациялық кезең 2-3 апта және одан көп. Ауру созылмалы және көп жағдайда симптомсыз өтеді. Аурудың негізгі белгісі-аборт (сиырларда 5-8 айға, қой мен ешкіде — 4-5 айға, шошқада-кез келген кезеңде). Аборттардан кейін іздер, эндометриттер, маститтер байқалады, артриттер, гигромдар, бурситтер (көбінесе алдыңғы аяқтарда) дамиды.

Диагноз клиникалық — эпизоотологиялық  мәліметтерді ескере отырып, зертханалық зерттеу әдістерінің негізінде қойылады. Тірі кезіндегі диагностиканың негізгі әдісі — серологиялық. Малдарда бруцеллезді емдеу әзірленбеген.

Бруцеллезді алдын алу үшін қолайлы шаруашылықтарда мал басының жай-күйіне, малдардың қайта топтастырылуына, әкелінуіне және әкетілуіне, ветеринариялық-санитариялық ережелердің сақталуына тұрақты бақылау жасайды, жыл сайын жануарлардың қан сарысуына серологиялық зерттеулер жүргізеді.

Бруцеллез ауруының алдын алу үшін, жеке аулаларда мал ұстайтын тұлғаларға және барлық меншік нысанындағы мал шаруашылығы кәсіпорындарына:

— бруцеллезге зерттеу жүргізу үшін ветеринариялық мамандардың талабы бойынша қан алу үшін жануарларды ветеринарлық учаскелерге беру;

— ветеринарлық мекемеде жануарларды тіркеу жүргізу, бирка түрінде тіркеу нөмірін алу;

— жануарларды тасымалдау, ұстау, азықтандыру кезінде зоогигиеналық және ветеринарлық талаптарды сақтау. Жануарларды сатып алу, сату, союға өткізу, жайылымға орналастыру және басқа да барлық орын ауыстыру және қайта топтастыру, мал шаруашылығы өнімдерін сату тек қана мемлекеттік ветеринариялық қызметтің рұқсатымен және рұқсатымен жүргізілсін. Жануарларды сатып алу, тасымалдау және сату міндетті түрде ветеринариялық ілеспе құжаттары болған жағдайда жүзеге асырылады;

— жануарларды союды тек мамандандырылған қасапханаларда ғана жүргізуге, аулаларды союға жол бермеуге;

— жануарлардың өлуінің барлық жағдайлары туралы немесе бір мезгілде жаппай аурулары туралы ветеринариялық қызметті хабардар ету;

-ветеринариялық қызметтің мал ұстау жөніндегі ұсыныстарын қатаң сақтау;